TÜRK VATANDAŞLIĞININ KAZANILMASI YOLLARI NELERDİR? TÜRK VATANDAŞLIĞI KAZANILAMADIĞI TAKDİRDE İPTAL DAVASI NASIL AÇILIR?
Vatandaşlık kişiyi bir devlete bağlayan hukuki ve siyasi bir bağdır. Her devlet, sahip olduğu hükümranlık hakkının sonucu olarak, kendi vatandaşlığının kazanılma ve kaybedilme yollarını düzenleme yetkisine sahiptir. Vatandaşlık hukuku kuralları, her devletin milli yetkisine ait bulunmakla beraber, konunun bir milletlerarası hukuk yönünün olduğu belirtilmelidir. Türk vatandaşlığının kazanılması, Türk Vatandaşlığı Kanunu’na göre 2 şekilde kazanılır. Bunlar;
- Doğumla
- Sonradan kazanmadır. (TVK m.5)
Türk vatandaşlığı kazanmak isteyen yabancının başvurabileceği birden fazla yol ve her yolun kendi usul ve şartları mevcuttur. Aşağıda genel olarak Türk vatandaşlığını kazanma yollarını ve şartlarını açıkladık. Ancak somut durumunuz ve sağladığınız şartlara göre izlenecek yol, süreç ve gerekli belgeler değişecektir. Bu konuda uzman bir avukat ile birlikte başvuru yapmanız ve süreci yönetmenizi tavsiye ederiz. Konu ile ilgili soru ve hukuki talepleriniz için bize ulaşabilirsiniz. Bu yazımızda Türk vatandaşlığının kazanılması şartları ve süreçleri detaylı, kapsayıcı şekilde ele alınmıştır.
Türk Vatandaşlığının Aslen Kazanılması Yolu Nedir?
Doğumla kazanılan Türk vatandaşlığı, soy bağı veya doğum yeri esasına göre kendiliğinden kazanılır. Doğumla kazanılan vatandaşlık doğum anından itibaren hüküm ifade eder. (TVK m.6)
Soy Bağı Esasına Göre
Türkiye içinde veya dışında Türk vatandaşı ana veya babadan evlilik birliği içinde doğan çocuk Türk vatandaşıdır. Türk vatandaşı ana ve yabancı babadan evlilik birliği dışında doğan çocuk Türk vatandaşıdır. Türk vatandaşı baba ve yabancı anadan evlilik birliği dışında doğan çocuk ise soy bağı kurulmasını sağlayan usul ve esasların yerine getirilmesi halinde Türk vatandaşlığını kazanır. (TVK m.7)
Doğum Yeri Esasına Göre Türk Vatandaşlığını Kazanma Nasıl Olur?
Türkiye’de doğan ve yabancı ana ve babasından dolayı doğumla herhangi bir ülkenin vatandaşlığını kazanamayan çocuk, doğumdan itibaren Türk vatandaşıdır. Türkiye’de bulunmuş çocuk aksi sabit olmadıkça Türkiye’de doğmuş sayılır. (TVK m.8)
Türk Vatandaşlığının Sonradan Kazanılması
Sonradan kazanılan Türk vatandaşlığı, yetkili makam kararı veya evlat edinilme ya da seçme hakkının kullanılması ile gerçekleşir. (TVK m.9) Ayrıca gerekli şartların bulunması durumunda Türk vatandaşlığının evlenme yoluyla kazanılması da mümkündür.
Yetkili Makam Kararı ile Türk Vatandaşlığının Kazanılması Nasıl Olur?
Türk vatandaşlığını kazanmak isteyen bir yabancı, bu Kanunda belirtilen şartları taşıması halinde yetkili makam kararı ile Türk vatandaşlığını kazanabilir. Ancak, aranan şartları taşımak vatandaşlığın kazanılmasında kişiye mutlak bir hak sağlamaz. (TVK m.10) Bu Kanun uyarınca sonradan Türk vatandaşlığının kazanılmasında uygulanacak temel ilke ve esaslar ilgili kamu kurum ve kuruluşlarının görüşleri alınmak suretiyle Bakanlıkça belirlenir. (TVK m.10)
Türk Vatandaşlığını Kazanmak İsteyen Yabancılarda Başvuru İçin Aranan Şartlar Nelerdir?
- Kendi millî kanununa, vatansız ise Türk kanunlarına göre ergin ve ayırt etme gücüne sahip olmak, (ehliyet şartı)
Başvuru tarihinden geriye doğru Türkiye’de kesintisiz beş yıl ikamet etmek, (ikamet şartı)
Türkiye’de yerleşmeye karar verdiğini davranışları ile teyit etmek,( yerleşme niyeti)
Genel sağlık bakımından tehlike teşkil eden bir hastalığı bulunmamak, (sağlıklı olmak)
İyi ahlak sahibi olmak,
Yeteri kadar Türkçe konuşabilmek, (Türkçe konuşabilmek)
Türkiye’de kendisinin ve bakmakla yükümlü olduğu kimselerin geçimini sağlayacak gelire veya mesleğe sahip olmak,
Millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir hali bulunmamak. (TVK m.11)
*Bir yabancı için ikamet, Türk kanunlarına uygun olarak Türkiye’de oturmaktır. Türk vatandaşlığını kazanma talebinde bulunan bir yabancı başvuru için aranan ikamet süresi içinde toplam on iki ayı geçmemek üzere Türkiye dışında bulunabilir. Türkiye dışında geçirilen süreler bu Kanunda öngörülen ikamet süreleri içinde değerlendirilir. (TVK m.15) Millî güvenlik bakımından engel teşkil edecek bir hali bulunmamak şartıyla aşağıda belirtilen kişiler Türkiye’de ikamet etme süresine bakılmaksızın, Türk vatandaşlığını Bakanlık kararıyla yeniden kazanabilirler.
Çıkma izni almak suretiyle Türk vatandaşlığını kaybedenler.
Ana veya babalarına bağlı olarak Türk vatandaşlığını kaybedenlerden Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 21 inci maddesinde öngörülen süre içerisinde (ergin olmalarından itibaren üç yıl içinde) seçme hakkını kullanmayanlar. (TVK m.13)
Yetkili Makam Kararı ile Türk Vatandaşlığının Kazanılmasındaki Usul ve Esaslar Nelerdir?
Yetkili makam kararı ile Türk vatandaşlığını kazanmak isteyen yabancılardan başvuru için gerekli şartları taşıyanların adına vatandaşlık dosyası düzenlenir ve karar verilmek üzere Bakanlığa gönderilir. Bakanlıkça yapılacak inceleme ve araştırma sonucunda durumu uygun bulunanlar Bakanlık kararı ile Türk vatandaşlığını kazanabilirler, uygun görülmeyenlerin talepleri ise Bakanlıkça reddedilir. (TVK m.19)
Türk Vatandaşlığının Yetkili Makam Kararı ile Kazanılmasında Başvuru İçin Gerekli Belgeler
- İsteği belirten form dilekçe.
- Kişinin hangi devlet vatandaşı olduğunu gösteren pasaport veya benzeri belge, vatansız ise temininin mümkün olması halinde buna ilişkin belge.
- Kişinin kimlik bilgilerini gösteren doğum belgesi veya nüfus kayıt örneği gibi belge ve evli ise eş ve çocuklarının aile bağını kanıtlayan nüfus kayıt örneği veya benzeri belge.
- Medenî hal belgesi ve evli ise evlenme belgesi, boşanmış ise boşanmayı kanıtlayan belge, dul ise eşine ait ölüm belgesi.
- Türk vatandaşı birinci veya ikinci derece yakınları varsa bu kişilere ait müracaat makamlarınca sistemden alınan nüfus kayıt örneği.
- Kişinin genel sağlık bakımından tehlike teşkil edecek bir hastalığı bulunmadığına dair, usul ve esasları Sağlık Bakanlığınca belirlenmiş olan sağlık raporu.
- Türkiye’de kendisinin ve bakmakla yükümlü olduğu kimselerin geçimini sağladığına ilişkin gelirini veya mesleğini ispatlayan çalışma izni, vergi levhası, taahhütname veya benzeri belge.
- Başvuru tarihinden geriye doğru Türkiye’de kesintisiz olarak beş yıl ikamet ettiğine dair il emniyet müdürlüğünden alınacak yurda giriş ve çıkış tarihlerini gösteren belge.
- Başvuru tarihinden ileriye doğru vatandaşlık işlemlerinin sonuçlandırılmasına yetecek süreli ikamet tezkeresi.
- Herhangi bir suç nedeniyle hakkında kesinleşmiş mahkeme kararı bulunuyorsa onaylı bir örneği.
Kişinin doğum tarihinin ay ve günü bulunmuyorsa, doğum tarihinin tamamlanması için ülkesinin yetkili makamlarından alınmış belge, belgenin temin edilememesi halinde ise 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanununun 39 uncu maddesi gereğince işlem yapılmasını kabul ettiğine dair imzalı beyanı. - Hizmet bedelinin Maliye veznesine yatırıldığını gösteren makbuz.
- Dosyası tamamlanan yabancı hakkında il emniyet müdürlüğünden soruşturma yapılması istenir. (Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik m.17)
- Türk Vatandaşlığının Genel Olarak Kazanılmasında İl Emniyet Müdürlüğünce Yapılacak Soruşturmaya İlişkin Usul ve Esaslar Nelerdir?
İl emniyet müdürlüğünce Türk vatandaşlığını kazanmak isteyen yabancının;
-Millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından Türk vatandaşlığını kazanmasına engel teşkil edecek bir halinin bulunup bulunmadığı,
-İyi ahlak sahibi olup olmadığı,
-Hangi tarihte Türkiye’ye geldiği, ikamet tezkeresinin hangi amaçla verildiği, müracaat tarihinden geriye doğru ne kadar süre ülkemizde ikamet ettiği, bu süre içinde yurt dışına çıkış yapıp yapmadığı, yapmış ise tarihleri ve süresi tespit edilir ve elde edilen bilgiler soruşturma formuna yazılır. Soruşturması tamamlanan yabancının dosyası il müdürlüğüne iade edilir. İl müdürlüğünce dosya, komisyona gönderilir.
Vatandaşlık Başvuru İnceleme Komisyonunun Görevleri Nelerdir?
Yetkili makam kararı ile Türk vatandaşlığının kazanılmasında ve evlenme yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılmasında kanunda aranan şartlar uyarınca Türk vatandaşlığını kazanmak isteyen yabancıların başvuru için gerekli şartları taşıyıp taşımadıklarının tespiti, illerde oluşturulan vatandaşlık başvuru inceleme komisyonu tarafından yapılır. Komisyonun oluşumu ve çalışma esasları yönetmelikle belirlenir. (TVK m.18)
Türk Vatandaşlığının Kazanılmasında Komisyon Tarafından Yapılacak İşlemler ve Uygulanacak Esaslar Nelerdir?
Türk vatandaşlığını kazanmak isteyen yabancı;
- Başvuruda aranan şartları taşıyıp taşımadığı,
- Soy durumu,
- Türkçe konuşma yeterliliği,
- Geçimini ne şekilde sağladığı,
- Türkiye’nin toplumsal yaşamına uyum sağlayıp sağlamadığı hususlarının tespiti için komisyon tarafından mülakata tabi tutulur.
- Mülakat sonucunda oluşan kanaat vatandaşlık mülakat formuna açık bir şekilde yazılır. Komisyon ayrıca başvuru için gerekli belgelerin dosyada bulunup bulunmadığını da tespit eder.
Yabancının soy durumu; Türk kültürüne yakınlığı, örf ve adet birlikteliği ile geldiği bölge ve ana veya babanın soyu esas alınarak; Türk soylu, yabancı soylu veya soyu tespit edilemeyen şeklinde belirlenir. Doktor raporu ile tespit edilmesi halinde, konuşamayan ve duyamayanların mülakatları, bunların işaretlerinden anlayanlar aracılığıyla ya da okuma ve yazma biliyorlarsa yazılı olarak yapılır.
Komisyonca yapılan inceleme ve araştırma sonucunda aranan şartları taşıdığı anlaşılan yabancının dosyası il müdürlüğünce, karar alınmak üzere Bakanlığa gönderilir. Komisyonca yapılan inceleme ve araştırma sonucunda aranan şartları taşımadığı anlaşılan yabancının dosyası Bakanlığa gönderilmez ve il müdürlüğünce ilgilisine bu yolda gerekli tebligat yapılır. (Yönetmelik m.19)
Yetkili Makam Kararı ile Türk Vatandaşlığının Kazanılmasının Geçerliliği ve Sonuçları Nasıldır?
Türk vatandaşlığının kazanılmasına ilişkin kararlar, karar tarihinden itibaren hüküm ifade eder. Yetkili makam kararı ile Türk vatandaşlığının kazanılması eşin vatandaşlığına tesir etmez.
Ana veya babanın velayeti kendisinde bulunan çocukları, diğer eşin muvafakat etmesi halinde Türk vatandaşlığını kazanır. Muvafakat verilmemesi halinde ana veya babanın mutad meskeninin bulunduğu ülkedeki hâkim kararına göre işlem yapılır. Türk vatandaşlığını birlikte kazanan ana ve babanın çocukları da Türk vatandaşlığını kazanır. (TVK m.20)
Türk Vatandaşlığının Evlat Edinilme ile Kazanılması Nedir?
Bir Türk vatandaşı tarafından evlat edinilen ergin olmayan kişi, millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir hali bulunmamak şartıyla, karar tarihinden itibaren Türk vatandaşlığını kazanabilir. (TVK m.17)
Türk Vatandaşlığının Seçme Hakkı ile Kazanılması Nedir?
Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 27. maddesi uyarınca ana veya babalarına bağlı olarak (çıkma izni almak suretiyle) Türk vatandaşlığını kaybeden çocuklar ergin olmalarından itibaren üç yıl içinde seçme hakkını kullanmak suretiyle Türk vatandaşlığını kazanabilirler. (TVK m.21)
Türk vatandaşlığının seçme hakkı ile kazanılmasının geçerliliği ve sonuçları: Seçme hakkı ile Türk vatandaşlığının kazanılması, bu hakkın kullanılmasına dair şartların tespitine ilişkin karar tarihinden itibaren hüküm ifade eder. Seçme hakkını kullanarak Türk vatandaşlığını kazanan kişilerin eşleri ve çocukları hakkında Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 20 nci madde hükümleri uygulanır. (TVK m.22)
Türk Vatandaşlığının Evlenme Yoluyla Kazanılması Nasıldır?
Bir Türk vatandaşı ile evlenme doğrudan Türk vatandaşlığını kazandırmaz. Ancak bir Türk vatandaşı ile en az üç yıldan beri evli olan ve evliliği devam eden yabancılar Türk vatandaşlığını kazanmak üzere başvuruda bulunabilir. Başvuru sahiplerinde;
-Aile birliği içinde yaşama,
-Evlilik birliği ile bağdaşmayacak bir faaliyette bulunmama,
-Millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir hali bulunmama şartları aranır.
-Başvurudan sonra Türk vatandaşı eşin ölümü nedeniyle evliliğin sona ermesi halinde aile birliği içinde yaşama şartı aranmaz. Evlenme ile Türk vatandaşlığını kazanan yabancılar evlenmenin butlanına karar verilmesi halinde evlenmede iyi niyetli iseler Türk vatandaşlığını muhafaza ederler.
Türk Vatandaşlığının Evlenme Yoluyla Kazanılması ve Müracaat Makamlarınca Başvurunun İşleme Alınmasında Uygulanacak Esaslar Nelerdir?
Başvuruda bulunan yabancı hakkında müracaat makamlarınca araştırma yapılır. Araştırma sonucunda yabancının;
- Bir Türk vatandaşı ile üç yıldan beri evli olmadığı,
- Evliliğin boşanma veya müracaat tarihinden önce ölüm gibi nedenlerle son bulduğu,
- Herhangi bir suçtan dolayı yargılamasının devam ettiği veya hükümlü ya da tutuklu olduğu
- Yönetmeliğin 26. maddesi uyarınca istenen belgeleri ibraz edemediği anlaşıldığı takdirde başvurusu kabul edilmez ve bu hususta ilgilisine gerekli tebligat yapılır.
- Türk vatandaşlığını kazanmak isteyen yabancının eşi, sonradan Türk vatandaşlığını kazanmış ise evlilikte geçen sürenin hesaplanmasında Türk vatandaşlığını kazanma tarihi esas alınır. (Yönetmelik m.25)
Türk Vatandaşlığının Evlenme Yoluyla Kazanılmasında Başvuru için Gerekli Belgeler Nelerdir?
- İsteği belirten form dilekçe.
- Türk vatandaşı eşe ait müracaat makamlarınca sistemden alınan nüfus kayıt örneği.
- Kişinin hangi devlet vatandaşı olduğunu gösteren pasaport veya benzeri belge, vatansız ise temininin mümkün olması halinde buna ilişkin belge.
- Kişinin kimlik bilgilerini gösteren doğum belgesi veya nüfus kayıt örneği gibi belge.
- Yerleşim yeri Türkiye’de bulunuyor ise en son tarihli ikamet tezkeresi.
- Herhangi bir suç nedeniyle hakkında kesinleşmiş mahkeme kararı bulunuyor ise onaylı bir örneği.
Kişinin doğum tarihinin ay ve günü bulunmuyorsa, doğum tarihinin tamamlanması için ülkesinin yetkili makamlarından alınmış belge, belgenin temin edilememesi halinde ise 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanununun 39 uncu maddesi gereğince işlem yapılmasını kabul ettiğine dair imzalı beyanı. - Hizmet bedelinin Maliye veznesine yatırıldığını gösteren makbuz. (Yönetmelik m.26)
- Evlenme yoluyla Türk vatandaşlığını kazanmak isteyen ve başvuruda aranan şartları taşıdığı anlaşılan yabancı adına yönetmeliğin 26 ncı maddesinde belirtilen belgelerden oluşan dosya düzenlenir ve yabancı hakkında il emniyet müdürlüğünden soruşturma yapılması istenir. (Yönetmelik m.27)
Türk Vatandaşlığının Evlenme Yoluyla Kazanılmasında İl Emniyet Müdürlüğünce Yapılacak Soruşturmaya İlişkin Usul ve Esaslar Nelerdir?
İl emniyet müdürlüğünce evlenme yoluyla Türk vatandaşlığını kazanmak isteyen yabancının;
-Aile birliği içinde yaşayıp yaşamadığı,
-Evlilik birliği ile bağdaşmayacak şekilde fuhuş yapmak ve fuhuşa aracılık etmek gibi davranışlarının olup olmadığı,
-Türk vatandaşlığını kazanmasında millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir halinin bulunup bulunmadığı hususları araştırılır ve oluşan olumlu veya olumsuz kanaat soruşturma formuna açık bir şekilde yazılır. Soruşturma formuna soruşturmaya ilişkin tutanaklar da eklenir.
-Soruşturması tamamlanan yabancının dosyası il müdürlüğüne iade edilir. Dosya gerekli inceleme ve araştırma yapılmak üzere il müdürlüğünce komisyona gönderilir. (Yönetmelik m.28)
Türk Vatandaşlığının Evlenme Yoluyla Kazanılmasında Komisyon Tarafından Yapılacak İşlemler ve Uygulanacak Esaslar Nelerdir?
Türk vatandaşlığını kazanmak isteyen yabancı ve eşi, komisyon tarafından ayrı ayrı ve birlikte mülakata tabi tutulmak suretiyle evliliğin gerçek bir evlilik ya da Türk vatandaşlığını kazanmak amacıyla yapılmış bir evlilik olup olmadığı araştırılır. Mülakat sonucunda oluşan kanaat evlenme yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılmasına ilişkin mülakat formuna yazılır. İl müdürlüğünce dosya karar alınmak üzere Bakanlığa gönderilir. (Yönetmelik m.29)
Türk Vatandaşlığının Evlenme Yoluyla Kazanılmasında Yurt Dışından Yapılan Başvurularda Yapılacak İşlemler ve Uygulanacak Esaslar Nelerdir?
Türk vatandaşlığını kazanmak isteyen ve başvuru için gerekli şartları taşıyan yabancı adına yönetmeliğin 26 ncı maddesinde belirtilen belgelerden oluşan dosya düzenlenir. Konsolosluk işlemlerinden sorumlu muavin konsolos veya daha üst yetkili tarafından yabancı kişi ve eşi ayrı ayrı ve birlikte, evliliğin gerçek bir evlilik ya da Türk vatandaşlığını kazanmak amacıyla yapılmış bir evlilik olup olmadığının tespiti için mülakata tabi tutulur.
Mülakat sonucunda oluşan olumlu veya olumsuz kanaat evlenme yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılmasına ilişkin mülakat formuna açık bir şekilde yazılır. Yabancının bulunduğu devletin kanunları izin verdiği takdirde sabıka kaydı istenir ve yabancının Türk vatandaşı eşi ile evlilik kaydının resmi makamlarda bulunup bulunmadığı araştırılarak elde edilen bilgi ve belgeler dosyaya eklenir ve karar alınmak üzere Bakanlığa gönderilir. (Yönetmelik m.30)
Türk Vatandaşlığının Kazanılmasında İstisnai Haller Nelerdir?
Milli güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir hali bulunmamak şartıyla Cumhurbaşkanı kararı ile aşağıda belirtilen yabancılar Türk vatandaşlığını kazanabilirler.
-Türkiye’ye sanayi tesisleri getiren veya bilimsel, teknolojik, ekonomik, sosyal, sportif, kültürel, sanatsal alanlarda olağanüstü hizmeti geçen ya da geçeceği düşünülen ve ilgili bakanlıklarca haklarında gerekçeli teklifte bulunulan kişiler.
-4.2013 tarihli ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununun 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (j) bendi uyarınca ikamet izni alanlar ile Turkuaz Kart sahibi yabancılar ve bunların yabancı eşi, kendisinin ve eşinin ergin olmayan veya bağımlı yabancı çocuğu.
-Vatandaşlığa alınması zaruri görülen kişiler.
-Göçmen olarak kabul edilen kişiler.
-Millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek hali bulunanların talepleri Bakanlıkça reddedilir. (TVK m.12)
Yabancıların Yatırım Yoluyla Türk Vatandaşlığını Kazanması Nasıl Olur?
-En az 500.000 Amerikan Doları veya karşılığı döviz ya da karşılığı Türk Lirası tutarında sabit sermaye yatırımı gerçekleştirdiği Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca tespit edilen,
-En az 250.000 Amerikan Doları veya karşılığı döviz ya da karşılığı Türk Lirası tutarında taşınmazı tapu kayıtlarına üç yıl satılmaması şerhi koyulmak şartıyla satın aldığı veya kat mülkiyeti ya da kat irtifakı kurulmuş, en az 250.000 Amerikan Doları veya karşılığı döviz ya da karşılığı Türk Lirası tutarı peşin olarak yatırılan taşınmazın satışının vaat edildiğine dair noterden düzenlenen sözleşmenin üç yıl süreyle devri ve terkini yapılmayacağı taahhüdüyle tapu siciline şerh edildiği Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca tespit edilen,
-En az 50 kişilik istihdam oluşturduğu Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığınca tespit edilen,
-En az 500.000 Amerikan Doları veya karşılığı döviz ya da karşılığı Türk Lirası tutarında mevduatı üç yıl tutma şartıyla Türkiye’de faaliyet gösteren bankalara yatırdığı Bankacılık Düzenleme ve —Denetleme Kurumunca tespit edilen,
-En az 500.000 Amerikan Doları veya karşılığı döviz ya da karşılığı Türk Lirası tutarında Devlet borçlanma araçlarını üç yıl tutmak şartıyla satın aldığı Hazine ve Maliye Bakanlığınca tespit edilen.
-En az 500.000 Amerikan Doları veya karşılığı döviz ya da karşılığı Türk Lirası tutarında gayrimenkul yatırım fonu katılma payı veya girişim sermayesi yatırım fonu katılma payını en az üç yıl elinde tutma şartıyla satın aldığı Sermaye Piyasası Kurulunca tespit edilen.
şartlarından herhangi birini sağlayan yabancı, Kanunun 12. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında Cumhurbaşkanı kararı ile Türk vatandaşlığını kazanabilir.
Türk Vatandaşlığının İstisnai Olarak Kazanılmasında Başvuru İçin Gerekli Belgeler ve Yapılacak İşlemler
-İsteği belirten form dilekçe.
-Kişinin hangi devlet vatandaşı olduğunu gösteren pasaport veya benzeri belge, vatansız ise temininin mümkün olması halinde buna ilişkin belge.
-Medenî hal belgesi ve evli ise evlenme belgesi, boşanmış ise boşanma belgesi, dul ise eşine ait ölüm belgesi.
-Kişinin kimlik bilgilerini gösteren doğum belgesi veya nüfus kayıt örneği gibi belge ve evli ise eş ve çocuklarının aile bağını kanıtlayan nüfus kayıt örneği veya benzeri belge.
-Türk vatandaşı birinci veya ikinci derece yakınları varsa bu kişilere ait müracaat makamlarınca sistemden alınan nüfus kayıt örneği.
-Kişinin doğum tarihinin ay ve günü bulunmuyorsa, doğum tarihinin tamamlanması için ülkesinin yetkili makamlarından alınmış belge, belgenin temin edilememesi halinde ise 5490 sayılı Nüfus -Hizmetleri Kanununun 39 uncu maddesi gereğince işlem yapılmasını kabul ettiğine dair imzalı beyanı.
-Hizmet bedelinin Maliye veznesine yatırıldığını gösteren makbuz.
-Tamamlanan dosya karar alınmak üzere Bakanlığa gönderilir.
Parasal değerlerin belirlenmesinde, tespit tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının efektif satış kuru ve/veya çapraz döviz kuru esas alınır. Yapılacak vatandaşlık kazanma başvuruları ile ilgili süreci takip etmek amacıyla İçişleri Bakanlığı bünyesinde Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı temsilcilerinden oluşan bir komisyon kurulabilir.
Yapılacak yatırım türleri arasında belirtilen süreyi tamamlamak amacıyla geçişkenlik mümkündür. (Yönetmelik m.2)
Gayrimenkul Yatırımı ile Türk Vatandaşlığı Başvurusu İçin Gerekli Şartlar Nelerdir?
Yönetmeliğin 20. maddesinde değişiklik yapılarak anılan maddenin 2. fıkrasının b bendi ile “En az 250.000$ tutarında taşınmazı tapu kayıtlarına üç yıl satılmaması şerhi konulmak şartıyla satın aldığı Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca tespit edilen” yabancı uyruklu gerçek kişiler için istisnai olarak Türk vatandaşlığının kazanılabilmesi mümkün kılınmıştır.
Bu kapsamda;
Söz konusu düzenlemeden yararlanmak amacıyla yapılan taşınmazın satış yoluyla edinimine yönelik başvurularda anılan maddede belirtilen tutarın tespiti için SPK tarafından kabul edilen, geçerli bir lisansa sahip değerleme uzmanı tarafından, değerleme standartlarına uygun olarak hazırlanmış, piyasa değerini gösterir taşınmaz değerleme raporu aranır.
Piyasa değerini gösterir taşınmaz değerleme raporunda yer alan meblağ esas alınarak taşınmaz/taşınmazların Amerikan Doları cinsinden değeri, işlemin yapıldığı tarihteki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının efektif satış kuru üzerinden hesaplanır.
Yönetmelik değişikliğinin yapıldığı 12.01.2017 tarihi ile bu talimatın yürürlük tarihi arasında olmak kaydıyla, aynı kişi tarafından değerleri toplamı ilgili maddede belirtilen veya üstündeki bir bedele karşılık gelen birden fazla taşınmaz edinilmesi halinde her bir taşınmazın satış tarihindeki resmi senedinde yer alan bedelin efektif satış kuruna göre hesaplanan değeri esas alınır.
Düzenlenecek resmi senette taşınmazı satın alan yabancı gerçek kişinin; “Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin 20’nci maddesi kapsamında Türk Vatandaşlığının kazanılması amacıyla edindiği bu taşınmazı/taşınmazları 3 yıl süre ile satmayacağı taahhüdünde bulunduğu” ve “Taşınmazın siciline Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin 20’nci maddesi kapsamında edinim tarihinden itibaren üç yıl içerisinde satılmayacağı yönünde belirtme yapılmasını istediği” yönündeki beyanına yer verilerek beyanlar hanesine; “Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin 20’nci maddesi kapsamında edinim tarihinden itibaren üç yıl içerisinde satılmayacağı taahhüdü vardır.” belirtmesi yapılır.
Yönetmeliğin yürürlük tarihi olan 12.01.2017 tarihi ile bu talimatın yürürlüğe girdiği tarih aralığında satın alınmış olan ve resmi senedinde yukarıdaki maddede belirtilen taahhüt ile beyanlar hanesinde 3 yıl satılmayacağı yönünde belirtme bulunmayan taşınmazların malikleri tarafından, söz konusu düzenlemeden yararlanmak istenildiğinin bildirilmesi halinde, ilgilinin tescil istem belgesi ile taahhüdü alınarak taşınmazın beyanlar hanesine “Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin 20’nci maddesi kapsamında Edinim tarihinden itibaren üç yıl içerisinde satılmayacağı taahhüdü vardır.” Şeklinde belirtme yapılır.
Aynı tarih ve yevmiye numarası ile olmak kaydıyla, aynı kişi tarafından değerleri toplamı ilgili maddede belirtilen veya daha üst bir meblağa karşılık gelen birden fazla taşınmaza yönelik talepte bulunulmuş ise her bir taşınmazın beyanlar hanesine “Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin 20’nci maddesi kapsamında edinim tarihinden itibaren üç yıl içerisinde satılmayacağı taahhüdü vardır” ibaresi ile belirtme yapılması gerekmektedir. İlgi (b) Yönetmelik değişikliğinin yapıldığı tarih olan 12.01.2017 tarihi ile bu talimatın yürürlüğe girdiği tarih aralığında edinilmiş olan taşınmaz/taşınmazlar için ise aynı yevmiye ile satın alınmış olması şartı aranılmayacaktır.
Anılan Yönetmelik hükmü kapsamında beyanlar hanesine işlenmiş olan belirtmede yer alan üç yıllık sürenin dolmasından sonra yapılacak terkin başvurularında söz konusu belirtmenin terkin edilmesi, Belirtmenin konulduğu tarihten itibaren 3 yıllık süre içerisinde malik tarafından terkininin talep edilmesi halinde ise kişinin Türk vatandaşlığını kazanıp kazanmadığı MERNİS kayıtlarından kontrol edilerek;
a- Malikin sistemde Türk vatandaşı olarak kayıtlı olması halinde talebin reddi ile üç yıllık sürenin sonuna kadar belirtmenin korunması,
b- Kayıtlı olmaması halinde ise Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünden Şerhin terkin edilip edilmeyeceği hususu soru konusu yapılarak alınacak cevaba göre işlemlere yön verilmesi, Gerekmektedir.
Bu Şekilde edinilmiş taşınmazlar üzerinde haciz, tedbir v.s. Şerhlerinin tesisi ile sınırlı ayni hak edinimi mümkün bulunmakta olup üç yıllık süre içerisinde çeşitli nedenlerle malikin rızası dışında taşınmazın el değiştirmesi halinde durum Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğüne ivedilikle bildirilir.
Bu Talimat kapsamındaki taleplerle ilgili olarak sunulan değerleme raporlarının işlemin yapıldığı yıla ait olması gerekmekte olup yıl sonunda yapılan ve devam eden başvurulara ilişkin işlemlerin başvuru yılında tamamlanmamış olması halinde sunulan raporlara Maliye Bakanlığınca ilan edilen yeniden değerleme oranı uygulanır.
Bu Talimat kapsamındaki satış işlemlerine esas alınan taşınmaz değerleme raporundaki meblağ, 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu hükümlerine göre belediyelerce edinim yılı için belirlenmiş olan emlak vergisine esas değerden düşük ise tapu harçları bu değer üzerinden tahsil edilir.
İşlemin tamamlanmasını müteakip belirtmeyi içeren tapu kayıt örneği ilgilisine verilir.
K.K.T.C Vatandaşlarının Türk Vatandaşlığını Kazanması Nasıldır?
KKTC’nin milletlerarası alanda tanınmaması, KKTC vatandaşlarının ülke dışı ilişkileri bağlamında bir kısım sıkıntılar doğurmaktadır. Türkiye, KKTC vatandaşlarının bu sıkıntılarının giderilmesi amacı ile 28.05.2003 tarih ve 4862 sayılı Kanun ile KKTC vatandaşlarının Türk vatandaşlığına alınmalarına ilişkin olağanüstü bir düzenleme kabul etmişti. 5901 sayılı Kanun 4862 sayılı Kanun ile yapılan düzenlemenin özüne sadık kalan bir hüküm kabul etmiştir. Buna göre, “Türk vatandaşlığını kazanmak üzere başvuruda bulunan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşları, Türk vatandaşı olmak istediklerini yazılı olarak beyan ettikleri takdirde Türk vatandaşlığını kazanırlar.” (m.42). Hükümden de görüldüğü gibi, KKTC vatandaşlarının Türk vatandaşlığını kazanmak istemeleri hâlinde, herhangi bir şart aranmamakta, kişinin talepte bulunması yeterli görülmektedir.
Kanun koyucu, salt talebe bağlı vatandaşlık kazanmanın kötüye kullanılabilme ihtimalini nazara almış ve bu haktan yararlanarak Türk vatandaşlığını kazanmayı yalnızca doğumla KKTC vatandaşlığını kazanmış kişilerle sınırlı tutmuştur. Dolayısıyla, KKTC vatandaşlığını herhangi bir şekilde sonradan kazanmış kişiler, salt talebe bağlı vatandaşlık kazanma hakkından yararlanamayacaklardır. Bu gibiler, Kanun’da yer alan diğer vatandaşlık kazanma yollarından yararlanarak Türk vatandaşlığını kazanabileceklerdir. Her ne kadar Kanun’da, “Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşlığını sonradan kazanmış olanlar hakkında 11 inci maddede belirtilen hükümler uygulanır.” (m.42/2) hükmü yer alsa da yetkili makam kararı ile Türk vatandaşlığının kazanılmasını sağlayan diğer yollardan da örneğin, evlenme ya da vatandaşlığın kazanılmasında istisnaî hâllerden yararlanarak Türk vatandaşlığını kazanabileceklerdir.
Bu hükümden yararlanarak Türk vatandaşlığının kazanılabilmesi için, talepte bulunan kişinin KKTC vatandaşlığını doğumla kazandığını ispat eden belgelerle birlikte yurt içinde valiliklere, yurt dışında ise Türk temsilci- liklerine müracaat etmeleri yeterli görülmüştür. Müracaatı alan makamlarca hazırlanacak dosya, İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğüne gönderilecektir. Genel Müdürlük, verilen bilgilerin doğruluğunu inceleyecektir. Bilgilerin doğruluğunun tespit edilmesi ve Bakanlık kararı ile, bu gibiler Türk vatandaşlığını kazanacaklardır. KKTC vatandaşlarının Türk vatandaşlığını kazanmalarında İçişleri Bakanlığının bağlı yetkisi bulunmaktadır. Bakanlık yalnızca şartların gerçekleşip gerçekleşmediğini inceleyecek, şartlar gerçekleşmiş ise, kişiyi Türk vatandaşlığına alacaktır.
Türk Vatandaşlığının Kazanılması Danıştay Kararları
İstemin Konusu: … İdare Mahkemesinin… tarih ve E: K: sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
Dava Konusu İstem: Kırgızistan uyruklu olan davacı tarafından, evlenme yoluyla Türk vatandaşı olmak için yapılan başvurunun aile birliği içinde yaşama şartını taşımadığından bahisle reddine ilişkin İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün… tarih ve… sayılı işleminin iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: …. İdare Mahkemesinin… tarih ve E: K: sayılı kararıyla; davacının 5901 sayılı Türk Vatandaşlık Kanununun “Türk vatandaşlığının evlenme yoluyla kazanılması” başlıklı 16. maddesinde aranan şartları taşıdığı, kanun koyucunun söz konusu kanun maddesini ihdas ederken güttüğü amacı ve kanunun ruhu dikkate alındığında, kanun koyucunun amacının gerçek evlilikler tesis etmek, Türk vatandaşlığını kazanmak amacıyla yapılacak muvazaalı evlilikleri engelleyerek bu konudaki kanunun yürürlüğe girmesinden evvelki suiistimalleri önlemek olduğunun görüldüğü, davacının başvurusu üzerine id
