AİLE İKAMET İZNİ NEDİR? AİLE İKAMET İZNİ NASIL ALINIR? AİLE İKAMET İZNİNİN REDDİNİN İPTALİ NASIL İSTENİR?
Aile ikamet izni, Türk vatandaşlarının ya da Türkiye’de ikamet izni olan yabancıların; yabancı eşi ve eşinin yahut kendisinin ergin olmayan çocuklarına verilen ikamet izni türüdür.
Türk vatandaşı olan ya da Türkiye’de ikamet izni olan yabancı veya mülteci yahut ikincil koruma altında olan kişi, destekleyici olarak kabul edilir. Destekleyiciye dayanarak bu ikamet iznini alabilecek kişi; destekleyicinin eşi, destekleyicinin veya eşinin reşit olmayan veya bağımlı çocuğudur.
Aile Oturma İzni Nasıl Alınır?
Aile oturma izni, e-ikamet portalından başvuru formu ile il göç idaresine başvurarak ve gerekli belgelerin il göç idaresine sunulması suretiyle alınır.
Başvuru yaptıktan sonra başvuru formunun çıktısı alınır ve imzalanır. Sistem tarafından verilen randevu gün ve saatinde başvurucu, gerekli belgelerle birlikte il göç idaresine gider ve başvurusunu tamamlar. İdare, başvuruyu şartlar ve gerekli belgeler açısından inceleyip en geç 90 gün içinde olumlu veya olumsuz bir yanıt verir. Aile ikamet izni, oldukça detaylı bir prosedür ile düzenlenmektedir. İşlemlerde eksiklik olması, başvurunun reddi sonucunu doğuracaktır. Bu itibarla, işlemlerin bir yabancılar avukatı danışmanlığında yürütülmesi oldukça önemlidir.
Aile İkamet İzni Kimlere Verilir?
Aile ikamet izni, destekleyicinin yabancı eşine, kendisinin veya eşinin ergin olmayan yabancı çocuğuna, kendisinin veya eşinin bağımlı yabancı çocuğuna verilmektedir. Destekleyiciler; Türk vatandaşı, ikincil koruma altındaki yabancı, mülteci, mavi kartlı veya Türkiye’de ikamet izni ile ikamet eden yabancıdır. Bu kişilere dayanarak aile ikamet iznine başvurulabilir. İşte bu nitelikteki kişilerin yabancı eşi, yabancı çocuğu veya eşinin yabancı çocuğu bu kişilere dayanarak aile ikamet izni başvurusunda bulunabilir. Çocuklara ikamet izni verilmesi için diğer ebeveynin de muvafakat etmesi gerekmektedir. Destekleyici kişinin ülkesinin çok eşliliği kabul etmesi ve destekleyicinin de birden fazla kişiyle evli olması halinde aile ikamet izni, eşlerinden sadece birine verilebilir. Bu durumda destekleyicinin diğer eşleri için diğer ikamet izinlerine başvurulabilir. Diğer tüm ikamet izinlerine ilişkin bilgi, “ikamet izni nasıl alınır” yazısında açıklanmaktadır.
Aile İkamet İzni Alma Şartları Nelerdir?
Aile oturma izni alma şartları; YUKK 35 madde hükmünde düzenlenen şartlardır. Kanun bu şartları destekleyici ve başvuran bakımından ikiye ayırmıştır. Destekleyici ve başvuranın sağlaması gereken şartlar aşağıda listelenmiştir.
Destekleyicinin Sağlaması Gereken Şartlar Nelerdir?
Destekleyicinin; yani kendisine dayanarak aile ikamet izni başvurusunda bulunulan Türk vatandaşı veya mavi kartlı ya da ikamet izni ile Türkiye’de kalan yabancı uyruklu kişinin sağlaması gereken şartlar şunlardır:
Destekleyicinin toplam geliri asgari ücretten az olmamalı ve geliri; ailedeki fert başına asgari ücretin üçte birinden az olmamalıdır.
Destekleyici; ailedeki kişi sayısına göre, genel sağlık ve güvenlik standartlarına uygun barınma şartlarına sahip olmalı ve tüm aile fertlerini kapsayan sağlık sigortası yaptırmış olmalıdır.
Destekleyici, eğer yabancıysa, Türkiye’de en az bir yıldır ikamet izniyle kalıyor olmalıdır.
Adres kayıt sisteminde destekleyicinin kaydı bulunmalıdır.
Destekleyicinin adli sicil kaydını almış olması gerekir.
Türk vatandaşlarının yabancı eşleri ve bilimsel araştırma amaçlı ikamet izni ile Türkiye’de ikamet edenlerin 1 yıldır Türkiye’de ikamet etmesi şart değildir.
Yabancının Sağlaması Gereken Şartlar Nelerdir?
Aile ikamet izni almak için başvuran yabancı uyruklu eş veya çocuğun sağlaması gereken şartlar şunlardır:
Başvurucu; destekleyenin yabancı eşi olmalı ve bunu ispat eden belgeyi (evlilik cüzdanı veya muadili bir belge ile) ibraz etmelidir.
Adına başvurulan çocuk; destekleyenin veya eşinin ergin olmayan ya da bağımlı olan ergin çocuğu olmalıdır ve bu durumu ispat eden bilgi ve belgeler ibraz edilmelidir.
Başvurucu, destekleyici ile birlikte yaşadığını veya yaşama niyetinin olduğunu ortaya koymalıdır.
Başvurucu destekleyen ile evliliği, ikamet izni alabilmek için yapmamış olmalıdır.
Başvuran yabancı eş, 18 yaşını doldurmuş olmalıdır.
İkamet şartı hariç olmak üzere, destekleyici için getirilen şartlar başvurucu tarafından da sağlanmalıdır.
Kanunda eşlerin her birinin 18 yaşını doldurmuş olması şart olarak aranmış, 18 yaş ifadesi yerine reşitlik gibi bir terim tercih edilmemiştir. Bundan dolayı eşler kendi hukuklarına göre reşit bile olsa, 18 yaşından küçüklerse aile oturma izni alamazlar.
Aile İkamet İzni İçin Gerekli Belgeler Nelerdir?
- Aile ikamet izni için gerekli belgeler; iznin şartlarının mevcut olduğunu kanıtlayacak belgelerdir. İstenen belgeler; başvurucudan istenen belgeler, destekleyiciden istenen belgeler ve, çocuk için başvurulması halinde, ortak belgelerdir. Ortak belgeler çocuğa ilişkin belgeler olup bunları hem destekleyici hem de başvuran gösterebilir.
Aile ikamet izni için gerekli belgeler şunlardır:
Başvurucudan istenen belgeler: - Aile ikamet izni online başvuru formu (e-ikamet portalından ön başvuru yapılınca çıktısı alınabilir. Bu çıktının imzasının alınması gerekir.),
- Pasaport veya pasaport yerine geçen belgenin aslı ve fotokopisi
- Evlilik cüzdanı
- Son 6 ay içinde çekilmiş 4 adet biyometrik fotoğraf
- İkamet harcı makbuzu
- Destekleyiciden istenen belgeler:
- Destekleyici Türk vatandaşı ise kimlik kartının aslı ve fotokopisi, yabancı ise pasaportunun aslı ve fotokopisi ile ikamet/çalışma izninin aslı ve fotokopisi, destekleyici mülteci veya ikincil koruma altındaki kişiyse kimlik belgesinin aslı ve fotokopisi,
- Destekleyicinin kendisinin ve ailesinin geçimini sağlayacak maddi imkana sahip olduğuna dair onaylı, imzalı belge,
- Destekleyicinin ve bütün aile bireylerinin; ikamet izni süresini kapsayan sağlık sigortası (hem SGK’ye genel sağlık sigortası için başvuru yapılmalı ve bunun belgesi sunulmalı hem de özel sağlık sigortası poliçesinin imza ve kaşeli aslı ibraz edilmelidir.),
- Destekleyicinin adli sicil kaydı,
- İkametgah,
- Destekleyicinin adres kayıt sistemine kayıtlı olduğunu gösterir belge,
- Destekleyici kendi evinde kalıyorsa tapu kaydı fotokopisi, kirada kalıyorsa kira sözleşmesinin noter onaylı örneği.
- Çocuk adına başvurulması halinde ortak belgeler:
- Çocuğun onaylı doğum belgesi
- Çocuğun onaylı velayet belgesi, çocuğun annesi ile babası boşanmış ise diğer ebeveynin vereceği onaylı muvafakatname
- Çocuğun diğer ebeveyni ölmüşse, ölüm belgesi
Bu belgelerin bir kısmının yabancı ülkeden getirilmesi gerekir. Yabancı ülkeden getirilen resmi belgelerin yabancının vatandaşı olduğu ülkedeki Türk konsolosluğu tarafından tasdik edilmesi ya da belgelerin üstünde apostil şerhi bulunması gerekir. Ayrıca yabancı dildeki belgelerin noter onaylı yeminli tercümeli halde il göç idaresine sunulması gereklidir.
Yabancı Sağlık Sigortası Nedir?
Aile oturma izni için yabancı sağlık sigortası, ikamet izninin verilebilmesi için yapılması gereken bir sigortadır. Türkiye’de bir yıldan uzun ikamet etmek isteyen yabancıların sağlık sigortası poliçesine sahip olması gerekir.
Yabancı sağlık sigortası; başvurucunun kendi ülkesinde değil Türkiye’deki özel sigorta şirketleriyle yapılır ve Türkiye’de geçerli olur. Eğer destekleyici SGK kapsamında sigortalı olan bir Türk vatandaşı ise başvurucu eş ve adına başvurulan çocuk için yabancı sağlık sigortasına gerek yoktur.
Aile Oturma İzni Kaç Yıllık Verilir?
Aile oturma izni en fazla 3 yıllık verilir. Bu süreyi il göç idaresi takdir eder. İznin süresi bittiğinde yeniden yenilenmesi için başvuru yapılabilir. Yenileme süresi de en fazla 3 yıldır. Destekleyicinin yabancı olması halinde destekleyici de ikamet izniyle ikamet eder ve aile ikamet izninin süresi bu ikamet izninin süresini geçemez. Örneğin aile ikamet izni verildiği anda destekleyicinin iki buçuk yıllık ikamet izni kalmışsa, başvurucuya azami iki buçuk sene ikamet izni verilebilir.
Aile Oturma İzni Ne Kadar Sürede Çıkar?
Aile oturma izni, yaklaşık olarak 15-30 gün içinde çıkar. Başvurunun işleme alınmasından itibaren en geç 90 gün içinde neticelenir. Aile ikamet izni başvurusunda bulunan yabancıya, başvuru neticelenene kadar Türkiye’de kalabilmesi için müracaat belgesi verilir. Bu belge ile, başvurunun değerlendirilme aşamasında, yabancı uyruklu kişi, bir çıkışta 15 günü aşmamak kaydıyla, yurt dışına çıkabilir.
Aile Oturma İzni Başvuru Avukatlık Ücret ve Masrafları Nelerdir?
Aile oturma izni masrafları; 2023 yılı için yaklaşık olarak 3000 TL ikamet harcı, 3000 TL sağlık sigortası ve 2000 TL noter masrafı olmak üzere 8000 TL’dir. Özellikle sağlık sigortası, özel şirketler ile kurulduğu için fiyatı değişebilmektedir. Çekya, Danimarka, Kosova, İrlanda, Türkmenistan, Suriye ve Sri Lanka vatandaşları mütekabiliyet esası çerçevesinde ikamet harcından muaf tutulmaktadır. Bu ülkelerin vatandaşlarının ikamet harcı ödemesine gerek yoktur.
Aile Oturma İzni Başvurusunun Reddi Nasıl Yapılır?
Aile oturma izni, başvuru esnasında şartların sağlanmaması ya da başvurudaki eksikliklerin süresi içinde giderilmemesi hallerinde reddedilir. Aile oturma izni başvurusunun ret sebepleri şu şekilde sıralanabilir:
Başvurucu veya destekleyici gerekli şartları sağlamıyorsa
Başvurucu veya destekleyici gerekli belgeleri ibraz etmemişse,
Başvurucunun Türkiye’ye giriş yasağı bulunuyorsa,
Başvurucunun kamu sağlığını tehdit eden bir bulaşıcı hastalığı varsa,
Başvurucuya ikamet izni verilmesi kamu sağlığını tehdit ediyorsa,
Yabancı hakkında sınır dışı etme kararı varsa,
İkamet izninin amacı dışında kullanıldığı belirlenirse,
Evliliğin; ikamet izni almak amacıyla anlaşmalı olarak yapıldığı tespit edilirse,
İkamet izni alınırken; şartlar hakkında yalan beyanda bulunulursa,
Yabancı kamu düzeni veya güvenliği açısından tehlike arz ediyorsa.
Aile ikamet izni başvurusu reddedilen yabancı, ret kararının kendisine tebliğinden itibaren 10 gün içinde ülkeyi terk etmelidir. Bu sürede ülkeyi terk etmeyen yabancı hakkında sınır dışı etme kararı verilebilir. Ancak yabancının, ret kararına karşı itiraz etmesi veya iptal davası açması halinde itiraz veya iptali karara bağlanana kadar Türkiye’de kalabilir.
Aile Oturma İzni Reddine Karşı İtiraz ve İptal Davası Nasıl Açılır?
Aile oturma izni başvurusunun reddedilmesi halinde, yetkili makama itirazda bulunma veya idare mahkemesinde iptal davası açma yollarına başvurulabilir.
İtiraz yoluna başvurulması halinde, yetkili makam, ret kararını veren makam ya da bir üst makamdır. İptal davasında görevli mahkeme ise idare mahkemesidir. Dava açma ve itiraz süresi 60 gündür. Bu süre ret kararının yabancıya ya da avukatına tebliğ edildiği tarihte başlar. Yetkili makamın itirazı reddetmesi halinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilmektedir. Ret kararına karşı itiraz ve iptal davası oldukça detaylı düzenlemeye sahiptir. Konu hakkındaki detaylı bilgi “ikamet izni başvurusunun ret edilmesi” başlıklı makalede açıklanmaktadır.
Aile Oturma İzni Nasıl İptal Edilir?
Aile oturma izninin iptali, izin alındıktan sonra, başvuruda aranan geçerlilik şartlarının sağlanmadığı hususunun ortaya çıkması halinde söz konusu olur. Örneğin destekleyici ile başvurucu arasında geçerli bir evlilik olmadığı sonradan fark edilirse başvurucunun izni iptal edilir. Bunun yanında, yabancının, ikamet izni verildikten sonra 6 ay içinde ülkeye giriş yapmaması halinde de ikamet izni iptal edilir.
Boşanma, kural olarak, aile oturma izninin iptal sebebi olmayıp sadece uzatılması talebinin ret sebebidir. Boşanmadan sonra eş, ikamet izni süresi doluncaya kadar Türkiye’de ikamet etmeye devam edebilir, sonra da başka bir ikamet izni için başvuruda bulunabilir.
Aile Oturma İzni İptaline Karşı İtiraz ve İptal Davası Nasıl Açılır?
Aile oturma izni iptaline karşı itiraz ve iptal davası, izin başvurusunun reddine karşı itiraz ve iptal davası ile aynı hükümlere tabidir. İptal işlemi, yabancıya tebliğ edilir. Yabancı tebliğ tarihinden itibaren 60 gün içinde yetkili idare mahkemesinde itiraz edebilir ve idare mahkemesinde iptal davası açabilir. Aile ikamet izninin iptal sebepleri, başvurulacak hukuki imkanlara ilişkin detaylar ve dikkat edilmesi gerekenler, “oturma izninin iptal edilmesi” yazısında yer almaktadır.
Anlaşmalı Evlilik Yoluyla Talep Edilen Aile Oturma İzni Nasıl Alınır?
Anlaşmalı evlilik yoluyla talep edilen ikamet izni reddedilmektedir. İkamet iznine dayanak gösterilen evliliğin sahte olduğunun sonradan anlaşılması halinde de oturma izni iptal edilmektedir. Evliliğin anlaşmalı olup olmadığı, valilikler tarafından kurulan bir komisyonca düzenli olarak denetlenir. Komisyon bunu değerlendirirken evliliğin anlaşmalı olduğunu düşündüren sebeplerin varlığına bakar. Bunlara örnek olarak; eşler arasında dil veya yaş farkı ve eşlerin farklı konutta yaşaması verilebilir.
Aile İkamet İzni Nasıl Uzatılır?
Aile ikamet izni uzatma için öncelikle Göç İdaresi’ne bağlı e-ikamet sistemi üzerinden form doldurularak ön başvuru yapılır. Sonra gerekli belgeler hazırlanır ve il göç idaresinin verdiği randevu tarihinde, bu belgelerle il göç idaresine giderek başvuru tamamlanır. Uzatma başvurusu, ikamet izni süresinin son 60 günü içinde yapılmalıdır. Bu süre geçtikten sonra ikamet izni uzatma başvurusu yapılamayacağından yabancı, yeni bir ikamet izni başvurusu yapmak zorunda kalabilir, aksi halde sınır dışı edilebilir. Aile ikamet izni aldıktan sonra kişinin pasaport detaylarında veya aile ikamet izni belgesindeki kayıtlarda bir değişiklik meydana gelmesi halinde, bu değişikliğin 20 gün içinde il göç idaresine bildirilmesi gerekir.
Aile İkamet İzni Uzatma Başvurusu Gerekli Belgeler Nelerdir?
Aile ikamet iznini uzatmak için gereken belgeler, izne başvurmak için gereken belgelerle hemen hemen aynıdır. Bunların yanı sıra, online başvuru formunun çıktısı ve mevcut ikamet izninin fotokopisinin de sunulması gerekmektedir.
Aile İkamet İzni Uzatma Başvurusunun Reddi Nasıldır?
Aile ikamet izni uzatma başvurusunun şartlarında bir eksiklik varsa başvuru reddedilir. Bunun yanında, ikamet izninin amacının dışında kullanıldığının tespit edilmesi halinde de uzatma başvurusu reddedilmektedir.
Aile İkamet İzni Uzatma Başvurusunun Reddine İtiraz ve İptal Davası Nasıl İşler?
Aile ikamet izni uzatma başvurusunun reddedilmesi halinde başvurulacak hukuki imkanlar, ikamet izni başvurusunun reddi ile aynı düzenlemeye sahiptir. Uzatma başvurusunun reddi halinde de yabancı, 60 günlük süre içinde itiraz ve iptal davası yollarına başvurabilir. Bu noktada, itirazda bulunulacak yetkili makam, ret kararını veren makam ya da bir üst makamdır. İptal davasının açılacağı görevli mahkeme ise idare mahkemesidir.
Türkiye’ye Giriş Yasağı Bulunan Yabancıya Aile İkamet İzni Nasıl Alınır?
Türkiye’ye giriş yasağı bulunan yabancı aile oturma izni alamaz, zira başvurucunun Türkiye’ye giriş yasağı bulunması başvurunun reddi sebeplerindendir. Bununla birlikte, hakkında sınır dışı etme kararı olan yabancı, meşruhatlı vize alarak Türkiye’ye giriş yapabilir. Meşruhatlı vize, aile oturma izni yerine geçmez. Meşruhatlı vize hakkındaki detaylı bilgi “özel meşruhatlı vize nasıl alınır” yazısında açıklanmaktadır.
Aile Oturma İzni İle Çocuklar Okula Gidebilir Mi?
Aile oturma izni ile Türkiye’de ikamet eden yabancının yabancı çocuğu, ikamet izni süresince ilk ve orta öğretimini Türkiye’de alabilir. Bunun için çocuğun 18 yaşından küçük olması gerekmektedir. 18 yaşından büyük öğrenciler, yükseköğretim kurumlarında öğrenim görebilmek için öğrenci ikamet iznine başvurabilirler.
Aile Oturma İzni Olan Yabancı Çalışabilir mi?
Aile oturma izni, yabancının Türkiye’de çalışması için yeterli değildir. Türk hukukunda her türlü çalışma izni, ikamet izni yerine geçerken ikamet izinleri çalışma izni yerine geçmez. Tıpkı diğer ikamet izinleri gibi, aile oturma izni olan yabancının çalışması için ayrıca çalışma izninin olması gerekir.
Ölüm veya Boşanma Durumunda Aile Oturma İzni Ne Olur?
Destekleyici eşin ölümü, halihazırda alınmış olan aile oturma iznini etkilemez. Destekleyicinin ölmesi halinde ikamet izni, süresinin sonuna kadar devam eder. Bu sürenin sonunda, yabancı hala Türkiye’de kalmak istiyorsa, diğer ikamet izinlerine başvurabilir.
Aile İkamet İzni Geçiş Başvurusu Nasıl Yapılır?
Aile ikamet izni geçiş başvurusu; ikamet izni şartları ortadan kalkan veya yeni bir ikamet türü için gerekçesi ortaya çıkan ve bu nedenle izni iptal edilecek yabancı tarafından 10 gün içinde valiliğe yapılır.
Aile ikamet izninden bir başka ikamet iznine geçiş ya da bir başka ikamet izninden aile ikamet iznine geçiş mümkündür. Bir başka ikamet iznine geçiş yapan yabancı, şartlarını sürdürmesi halinde önceki ikamet izninin sağladığı haklardan da yararlanır.
Örneğin öğrenci ikamet izniyle Türkiye’de ikamet eden yabancı, bir Türk vatandaşı ile evlenmesi halinde, diğer şartları da karşılıyorsa, aile ikamet iznine geçebilir. Bu kişi, şartlarını sürdürüyorsa, mesela hala öğrenciyse; öğrenci ikamet izninin sağladığı haklardan da yararlanabilir, Türkiye’de tahsiline devam edebilir.
Kimler İkamet İzni Almak Zorundadır?
Türkiye’de vize veya vize muafiyeti süresinden (genellikle 90 günden) daha uzun süre kalmak isteyen tüm yabancı uyruklu kişiler ikamet izni almak zorundadır. Diplomatik pasaport sahipleri ve resmi misyon mensupları görev sürelerince, ayrıca çalışma izni sahipleri (çalışma izni ikamet izni yerine geçer) ile mavi kart sahibi eski Türk vatandaşları gibi belirli istisnalar bu zorunluluğun dışındadır. Bunların haricindeki yabancılar, yasal kalış için uygun türde bir ikamet izni almalıdır.
İkamet İzni Çeşitleri Nelerdir?
Yabancılar için düzenlenen ikamet izni türleri şunlardır: kısa dönem ikamet izni (turizm, taşınmaz sahibi, iş kurma, araştırma vb. amaçlarla), aile ikamet izni (Türk vatandaşı veya ikamet sahibi yabancının eş ve çocukları için), öğrenci ikamet izni (Türkiye’de eğitim alacak ilk, orta veya yükseköğrenim öğrencileri için), uzun dönem ikamet izni (en az 8 yıl kesintisiz ikamet etmiş yabancılar için süresiz izin), insani ikamet izni (istisnai durumlar ve insani gerekçelerle verilen geçici izin) ve insan ticareti mağduru ikamet izni (insan ticareti suçunun mağdurlarına yönelik özel izin). Her bir iznin koşulları ve süresi farklıdır.
İkamet İzni Başvurusu Nereye Ve Nasıl Yapılır?
İkamet izni başvuruları, Göç İdaresi Başkanlığı’nın online sistemi olan e-İkamet üzerinden yapılır. Yabancı uyruklu kişi, e-ikamet web sitesinde kendine uygun başvuru türünü (ilk başvuru, uzatma, geçiş) seçerek form doldurur ve sistemden randevu alır. Belirtilen tarih ve saatte, başvuru formu ve gerekli evraklarla birlikte ikamet edilecek ildeki İl Göç İdaresi Müdürlüğü’ne bizzat gidilir. Başvuru belgeleri teslim edilip harçlar ödenir. Başvuru alındıktan sonra değerlendirme süreci başlar ve en geç 90 gün içinde sonuçlanır. Sonuç olumlu ise ikamet kartı düzenlenir; olumsuz ise ret kararı tebliğ edilir.
İkamet İzni Başvurusu İçin Gerekli Belgeler Nelerdir?
Başvuruda sunulacak belgeler, başvuru türüne göre değişebilmekle birlikte genel olarak şunlardır: Pasaport veya seyahat belgesi fotokopisi (asgari 60 gün ek geçerlilik süresi olmalı), biyometrik fotoğraf, ikamet izni başvuru formu, yeterli maddi imkana sahip olunduğunu gösteren beyan veya belge, Türkiye’deki adresi gösterir belge (kira kontratı, adres kayıt belgesi vb.), tüm süreyi kapsayan sağlık sigortası poliçesi, ikamet izni harç dekontu ve kart bedeli dekontu. Ayrıca kalış amacına göre ek belgeler gerekir: öğrenci ise okul kabul/yazı belgesi, aile izni ise evlilik cüzdanı ve eşin gelir belgesi, kısa dönem-turistik ise konaklama veya davetiye bilgileri, taşınmaz için tapu, tedavi amaçlıysa hastane kabul yazısı gibi. Göç İdaresi, gerekli gördüğü durumda ek belge talep edebilir. Belgelerin asılları randevuya götürülmeli, tercüme ve noter onayı gerekiyorsa önceden yaptırılmalıdır.
İkamet İzni Ücreti Ne Kadardır?
İkamet izni için iki tür ücret ödenir: ikamet izni harcı ve ikamet kartı (belge) bedeli. Kart bedeli her yabancı için sabit tutardır ve her yıl belirlenir (2025 yılı için 810 TL’dir) Harç miktarı ise yabancının uyruğuna ve talep edilen süreye göre değişir. Çoğu ülke vatandaşı için ilk ay bir defaya mahsus yaklaşık 550 TL, sonraki her ay için ~1876,70 TL harç alınmaktadır. Örneğin 1 yıllık ikamet izni harcı yaklaşık (ilk ay 550 TL + 11 ay × 1876,70 TL) tutarında olacaktır. Ancak bazı ülkelerle yapılan anlaşmalar gereği harç muafiyeti vardır; örneğin Suriye, Türkmenistan, İrlanda, Danimarka, Kosova gibi ülkelerin vatandaşlarından harç alınmamaktadır. Harçlar ve kart bedeli, başvuru esnasında vergi dairesine veya anlaşmalı bankalara yatırılır; dekontları ibraz edilir.
İkamet İzni Başvurusu Kaç Günde Sonuçlanır?
Kanunen ikamet izni başvuruları, eksiksiz evrak tesliminden itibaren en geç 90 gün içinde karara bağlanır. Uygulamada çoğu başvuru 4-8 hafta içinde sonuçlanmaktadır. Başvurunun durumu e-ikamet sistemi üzerinden “değerlendirme aşamasında” olarak takip edilebilir. 90 günü aşan gecikmeler istisnai olup, böyle bir durumda il göç idaresine başvurup bilgi almak mümkündür. Başvuru onaylandığında Göç İdaresi SMS veya e-posta ile bilgi verebilir ve ikamet izni kartı basıldıktan sonra PTT ile bildirdiğiniz adrese teslim edilir. Başvuru sırasında verilen Müracaat Belgesi, sonuçlanma sürecinde yabancının yasal olarak kalmasını sağlar ve 15 güne kadar yurt dışına çıkıp dönme hakkı tanır.
Vize Süresi Bittikten Sonra İkamet İzni Başvurusu Yapılabilir Mi?
İkamet izni başvurularının ideal olarak yabancının vize veya vize muafiyeti süresi dolmadan önce yapılması gerekir. Ancak yasal düzenleme, vize veya muafiyet süresi sona erdikten sonra kısa bir ek süre tanır. Vize süresi biter bitmez başvuru yapamayan yabancılar, en geç 10 gün içinde ikamet izni için online başvuru yaparlarsa müracaatları değerlendirmeye alınır. 10 günü aşan gecikmelerde yapılan başvurular ise geçersiz sayılabilir ve bu kişiler vize ihlali yapmış konuma düşer. Bu durumda yabancı, çıkışta cezai harç ödeyerek ülkeyi terk etmeli ve tekrar giriş yaparak başvuru sürecine yeniden başlamalıdır. Özetle: vize/ikamet süreniz dolmuşsa en fazla 10 gün içinde e-ikamet başvurusu yapmanız gerekir, daha uzun gecikmede başvurunuz kabul edilmeyecektir.
İkamet İzni Uzatma Başvurusu Ne Zaman Yapılmalıdır?
Mevcut ikamet izni süresi dolmak üzere olan yabancılar, kalmaya devam etmek isterlerse uzatma başvurusu yapmalıdır. Uzatma (yenileme) başvuruları, kanunen ikamet izni bitiş tarihine 60 gün kala başlayarak iznin son gününe kadar yapılabilir. Örneğin izni 31 Aralık’ta sona erecek bir kişi, 1 Kasım’dan itibaren uzatma başvurusu yapabilir ve en geç 31 Aralık günü mesai bitimine kadar başvurmalıdır. İzin süresi dolduktan sonra yapılan uzatma talepleri kabul edilmez; bu durumda kişi ancak farklı bir ikamet izni türüne ilk başvuru yapabilir veya ülkeyi terk edip tekrar giriş yaparak süreci baştan başlatabilir. Uzatma başvurusu da e-İkamet sistemi üzerinden yapılır ve yabancıya müracaat belgesi verilerek yeni ikamet izni kararı çıkana dek önceki izninin sağladığı haklar korunur.
Oturma İzni Varken Türkiye Dışına Çıkılırsa Oturma İzni İptal Olur Mu?
Geçerli ikamet izni bulunan yabancılar, izin süreleri içinde Türkiye’den geçici olarak ayrılabilir ve yeniden ülkeye dönebilirler. Kısa süreli yurt dışı seyahatleri ikamet iznini iptal etmez. Ancak bazı izin türlerinde uzun süre Türkiye dışında kalmak sakınca doğurabilir: Uzun dönem ikamet izni sahibi kişiler, bir yıldan daha uzun süre kesintisiz yurtdışında kalırlarsa izinleri iptal edilebilir (eğitim, sağlık, zorunlu görev halleri hariç) Kısa dönem ikamet izni veya aile ikamet izni sahipleri için geçmişte 120 günü aşan yurtdışı kalışlarında uzatma verilmemesi gibi bir kural vardı, ancak 13.08.2016 tarihinde yapılan düzenleme ile kısa dönem izinler için belirli bir yurtdışında kalma kısıtlaması kaldırılmıştır. Yine de, ikamet süresinin büyük bölümünü Türkiye dışında geçiren yabancıların uzatma başvuruları değerlendirilirken, idare bu durumu göz önüne alabilir. Öğrenci ikamet izni sahipleri de eğitim amacıyla tatillerde ülkelerine gidebilirler; bu izinlerde de belirli bir sınır yoktur fakat öğrencinin eğitimine devam etmesi şarttır. Sonuç olarak, makul süreli yurtdışı seyahatleri sorun olmazken, çok uzun süre Türkiye’den ayrı kalmak bazı izinlerde hak kaybına yol açabileceğinden, planlanan uzun ayrılıklarda Göç İdaresine bilgi alınması tavsiye edilir.
İkamet İzni İle Çalışılabilir Mi ?
Hayır, ikamet izni sahibi olmak yabancıya otomatik olarak çalışma hakkı vermez. Türkiye’de yasal olarak çalışmak isteyen yabancılar, ayrıca çalışma izni almak zorundadır. Oturma izni, sadece ikamet hakkı tanır; yabancının bir işte çalışmasına izin vermez. Çalışma izni başvurusu, Aile ve Çalışma Sosyal Hizmetler Bakanlığı’na ayrı bir süreçle yapılır. Ancak istisna olarak, öğrenci ikamet izni bulunan ön lisans/lisans öğrencileri öğrenimlerinin ilk yılından sonra, lisansüstü öğrenciler ise hemen, çalışma izni almak kaydıyla part-time veya full-time çalışabilirler. Uzun dönem ikamet izni veya aile ikamet izni sahipleri de çalışma izni almak koşuluyla herhangi bir sektörde çalışabilir. Bazı durumlarda Türk vatandaşı sayılan kişiler (örneğin mavi kartlılar) çalışma izni olmaksızın çalışabilir. Genel kural olarak, ikamet izni yabancının ülkede kalmasına yöneliktir, çalışma hakkı ise ayrı izne tabi olduğundan, ikamet izni sahiplerinin işverenleri aracılığıyla veya bireysel olarak çalışma iznine başvurmaları gerekir.
İkamet İzni Devam Ederken Kişi Adresini Değiştirince Yapılması Gerekenler Nelerdir?
İkamet izni sahipleri, adres değişikliğini 20 gün içinde Göç İdaresi’ne bildirmekle yükümlüdür. Bildirim yapılmazsa idari para cezası uygulanabilir veya ikamet izni iptal edilebilir. Yeni adreste kalmayı kanıtlayan belge (kira sözleşmesi, tapu, taahhütname vb.) sunulmalıdır.
Turistik İkamet İzni Neden Reddediliyor?
Son yıllarda turistik ikamet izni başvuruları özellikle uzatma taleplerinde sıkı şekilde incelenmektedir. Türkiye’de fiilen turizm amacı dışında kaldığı tespit edilen veya yeterli konaklama/gelir belgesi sunamayan kişilerin başvuruları sıklıkla reddedilmektedir. Ayrıca aynı adreste çok sayıda yabancı kaydı bulunması da ret sebebi olabilir.
Eşim Türk vatandaşı ancak hakkımda giriş yasağı var. Aile ikamet izni alabilir miyim?
Genel kural olarak ülkeye giriş yasağı bulunan kişilere ikamet izni verilmez. Ancak yasağın dayanağına göre insani nedenlerle veya mahkeme kararıyla yürütmenin durdurulması alınarak izin sağlanabilir. Bu gibi durumlarda dava yoluna başvurulması ve avukat aracılığıyla sürecin yürütülmesi gerekir.
İkamet İzniyle Türkiye’de Araç Veya Gayrimenkul Satın Alabilir Miyim?
Evet. İkamet izni sahibi yabancılar, Türk vatandaşlarıyla aynı şekilde taşınmaz satın alabilir ve araç edinebilirler. Ancak tapu ediniminde yabancılar için belirli bölgesel sınırlamalar (askeri bölgeler, kıyı şeridi sınırlamaları vb.) geçerlidir. İkamet izni başvurum “değerlendirme aşamasında” görünüyor, bu ne anlama gelir? Bu ifade, başvurunun Göç İdaresi tarafından incelendiğini gösterir. Bu süreçte yabancı, müracaat belgesi sayesinde yasal olarak Türkiye’de kalabilir. Ortalama sonuçlanma süresi 4–8 haftadır, ancak yoğun dönemlerde 90 güne kadar uzayabilir.
İkamet İzni Kartı Gelmeden Kişi Yurt Dışına Çıkabilir Mi?
Evet, müracaat belgesi ve harç dekontu ile birlikte, bir defaya mahsus olmak üzere 15 güne kadar yurt dışına çıkış ve dönüş yapılabilir. Ancak bu sürenin aşılması hâlinde başvuru geçersiz sayılabilir.
İkamet İzni Başvurusu Reddedilirse Türkiye’ye Giriş Yasağı Konur Mu?
Hayır, her ret kararı otomatik olarak giriş yasağı anlamına gelmez. Ancak ret sonrası 10 günlük çıkış süresi geçirilirse veya kişi ülkede kaçak konuma düşerse, bu durum idari para cezası ve giriş yasağı uygulanmasına yol açabilir.
İkamet İzni Başvurusunda Avukat Tutmak Zorunlu Mu?
Hayır, zorunlu değildir; ancak süreç teknik ayrıntılar ve süre sınırlamaları içerdiği için bir yabancılar hukuku avukatıyla çalışmak hatasız ve hızlı sonuç almayı kolaylaştırır. Özellikle ret kararı, deport tehdidi veya itiraz süreçlerinde profesyonel destek büyük önem taşır.
İkamet İzni Başvurusu Reddedilen Kişi Ne Yapmalıdır?
İkamet izni talebiniz reddedildiyse, öncelikle size tebliğ edilen ret gerekçelerini dikkatlice okumalısınız. Ret kararının tebliğinden itibaren 60 gün içinde iki yoldan birini (veya sırasıyla ikisini) kullanabilirsiniz: İdari itiraz veya yargı yoluyla iptal davası. İdari itiraz için, Göç İdaresi Genel Müdürlüğü’ne hitaben bir dilekçeyle kararın yeniden değerlendirilmesini talep edebilirsiniz. Bu itiraz, tebliğden sonra 60 gün içinde yapılmalı ve Göç İdaresi genelde 30 gün içinde cevap vermektedir. İtirazınız kabul edilirse sorun çözülür; reddedilirse veya cevap alamazsanız, kalan süre içinde idare mahkemesinde dava açabilirsiniz. Doğrudan dava açmak da mümkündür – ret kararının iptali için yabancının bulunduğu yerin idare mahkemesine başvurulur. Dava açma süresi de tebliğden itibaren 60 gündür (itiraz yaptıysanız itiraz sürecine göre kalan süre hesaplanır) Dava açarken, mahkemeden yürütmenin durdurulması talep etmek önemlidir; zira ret kararı sonrası genelde yabancıya 10 gün içinde ülkeyi terk etmesi bildirildiğinden, mahkeme yürütmeyi durdurursa dava sonuna kadar ülkede kalmanıza izin verilir. Hiçbir yasal yola başvurmayıp ülkede kalmaya devam ederseniz, 10 günün sonunda kaçak duruma düşer ve deport riskiyle karşılaşırsınız. Ayrıca unutmayın: aynı amaçla yeni bir ikamet başvurusu yapabilmek için 6 ay beklemeniz gerekir. Farklı bir amaç sunarak 6 ay dolmadan başvuru yapabilirsiniz ancak durumunuza uygun yeni gerekçeler sunmalısınız. Bu süreçlerde hak kaybı yaşamamak için bir avukattan destek almanız yararlı olacaktır.
Haklarınızı doğru şekilde öğrenmek, süreci bilinçli yürütmek ve olası riskleri en aza indirmek adına profesyonel hukuki destek almak her zaman en sağlıklı yaklaşımdır. Genel hukuk alanında danışmanlık ve detaylı bilgi için Avukat Osman Yıldız ile iletişime geçebilir, somut durumunuza uygun değerlendirme ve yönlendirme talep edebilirsiniz. Doğru zamanda alınan doğru hukuki destek, sürecin en güçlü güvencesidir.
